Festival Blazen aan het Spui

Tijdens het Festival Blazen aan het Spui van 7 t/m 9 december is het niet alleen luisteren geblazen. Je mag zelfs meespelen als je orkestervaring hebt! Ook zijn er workshops waar je aan mee kunt doen. Wij spraken met Twan Dubbers, artistiek leider van het Festival, en met Johan de Meij, de componist waaraan het festival is opgedragen.

Componist Johan de Meij zit al zo’n 40 jaar in het vak en is een grote naam in de ‘blazerswereld’. Twan Dubbers vertelt: “Johan is heel populair bij orkesten. Zijn muziek is speelbaar; niet te complex en ligt goed in het gehoor. Vorig jaar was hij de best verkochte componist wereldwijd van de Nederlandse klassieke componisten.” Vooral in Japan is hij populair en staat hij voor uitverkochte zalen. De Meij: “Ik kom heel vaak in Japan en word daar als een popster binnengehaald.” En eind dit jaar wordt hij ook nog eens 65 jaar, dat moet gevierd worden! Het is dan ook geen toeval dat het eerste Festival Blazen aan het Spui gewijd is aan Johan de Meij.

johan de meij
Johan de Meij, componist, trombonist en dirigent

Op het festival hoor je niet alleen zijn muziek, maar ook van componisten die hem hebben beïnvloed, zoals Louis Andriessen. Dat is een van Nederlands’ grote componisten die in de blazerswereld nog niet zo bekend is. Met het festival introduceren ze bezoekers met een ander genre en verrassen hen met wat blazers allemaal kunnen. Twan: “Als mensen een keertje naar een concert met symfonische blaasmuziek gaan, dan zijn ze verbaasd. ‘Ik hield al van klassieke muziek’, zeggen ze dan, of ‘Ik hou van moderne muziek, maar dat doen jullie ook. Ik dacht dat jullie alleen maar over straat liepen’.”

“In de Nieuwe Kerk, middenin het culturele hart, laten we horen wat die orkesten allemaal kunnen”

Dat ‘over straat lopen’ doen de meeste blazers tegenwoordig niet meer. Twan: “Meestal als een harmonieorkest een concert geeft, dan is het in een gymzaal of in een dorpshuis. Dit is vaak voor eigen mensen, maar verdient een veel groter publiek. Met het festival willen we dat wereldje in beeld brengen. In de Nieuwe Kerk, middenin het culturele hart, laten we horen wat die orkesten allemaal kunnen.” En dan moet je niet gaan denken aan een boerenkapel of dweilorkest: “Deze blaasmuziek ligt qua uitstraling meer tegen het symfonieorkest aan, dan een dweilorkest bij een voetbalwedstrijd.”

In ban van de ring
Zaterdagavond 8 december is het hoogtepunt van het festival. De Koninklijke Militaire Kapel Johan Willem Friso speelt dan onder andere de symfonie The Lord of the Rings,onder leiding van Johan de Meij. Deze symfonie is een echte klassieker voor symfonische blaasorkesten en is, in tegenstelling tot wat je misschien verwacht, niet gebaseerd op de filmmuziek. In de jaren 80 was Johan arrangeur van filmmuziek. Iemand zei toen tegen hem: “Doe eens wat met In de ban van de ring, van Tolkien.” Dat was nog ver voor de filmreeks van Peter Jackson. Zo schreef Johan één van de eerste grootschalige symfonieën voor harmonieorkesten die overal in de wereld is uitgevoerd. Het stuk duurt drie kwartier en het portretteert een paar karakters uit In de ban van de ring. In 1988 won hij een prijs met de symfonie, wat zijn internationale doorbraak betekende. Een mooie reden voor zijn jubileumtour die 15 maart begon in Limburg met een galaconcert van de Belgische Gidsen, een van de toporkesten van Europa.”

Koninklijke Militaire Kapel Johan Willem Friso
© Koninklijke Militaire Kapel Johan Willem Friso

Witte schaap
Een bijzonder jaar dus voor De Meij. Een carrière in de muziek was voor hem niet vanzelfsprekend: “Ik ben het zwarte schaap in de familie; of het witte schaap als je het zo wil zien. Ik ben op eigen houtje in de muziek beland. Mijn ouders hielden wel van muziek en gingen naar concerten, maar ze speelden geen instrumenten.” Op de vraag hoe hij erop kwam om trompet te spelen, antwoordt hij: “Ik vond het altijd al mooi, het muziekinstrument trok mij wel aan. Een collega van mijn zus speelde trompet en zei: ‘Ik heb er nog wel een over, die mag je wel even lenen’. Hij gaf mijn eerste lessen en toen sloeg de vlam in de pan.” 

“Inspiratie komt pas tegen het eind van het stuk”

De trompet is later vervangen door een trombone en tegenwoordig speelt Johan niet meer professioneel, maar wel af en toe voor de lol. Johan: “Ik ben mijn hele leven professioneel trombonist geweest, tot 10 jaar geleden. Toen ben ik naar New York verhuisd. Ik componeer al sinds eind jaren 70 en dat doe ik nu alleen nog maar. Ik componeer en ik dirigeer en breng mijn eigen muziek uit.” Die muziek draagt hij regelmatig aan iemand op: “Ik heb een keer een stuk aan mijn ouders opgedragen en aan mijn vrouw. Ook soms aan iemand die de opdracht heeft gegeven.” De tweede symfonie, The Big Apple, die hij aan zijn ouders heeft opgedragen is te horen tijdens het festival. Op de vraag waar hij zijn inspiratie vandaan haalt om te componeren, antwoordt Johan nuchter: “Die haal ik nergens vandaan. Inspiratie komt pas tegen het eind van het stuk. In het begin zit je gewoon dingen te bedenken. Het is niet zo dat ik ineens geïnspireerd ben en een melodie in mijn hoofd hoor. Dat klinkt allemaal heel romantisch, maar zo werkt het niet. Je moet echt dingen bedenken. De inspiratie is de deadline wanneer het af moet. Dat heb ik ook wel nodig. Als ik geen deadline heb, dan gebeurt er niks.”

logo festival blazen aan het spui

Kom jij ook?
Van 7 t/m 9 december is het Festival Blazen aan het Spui. Laat jij je verrassen? Bekijk hier het programma.

Doe jij mee?
Tijdens het festival kun je ook meespelen met het festivalorkest of het scratchorkest; een unieke kans! Wees er snel bij, want er zijn nog maar enkele plekken beschikbaar. Ook kun je deelnemen aan workshops waarin je gaat werken aan (hedendaagse) composities. Enige ervaring is wel gewenst. Lees hier meer over op de website van Festival Blazen aan het Spui en meld je aan vóór 1 december.

 

Festival Blazen aan het Spui wordt mede mogelijk gemaakt door CultuurSchakel