Thuis in het theater: peuters ontdekken De Vaillant
In oktober en november stond theater De Vaillant helemaal in het teken van voorschoolse educatie. Samen met CultuurSchakel organiseerde het theater twee peutertheaterweken voor kinderen van voorscholen uit de Schilderswijk, Centrum en Transvaal. Verspreid over zeven dagen ontving het theater 26 groepen peuters van 2,5 tot 4 jaar oud. Samen met de pedagogisch professionals van de voorschool én hun ouders genoten ze van de theatervoorstelling Thuis Best. Onze cultuurcoach Jonas van Veen was hierbij betrokken en schreef dit artikel voor De Vaillant.
Zo ontstonden de peutertheaterweken
In 2024 hoorde CultuurSchakel van verschillende voorscholen dat zij dolgraag met hun peuters naar theater De Vaillant wilden. Het theater, op loopafstand van hun locaties, was de ideale plek om de kinderen kennis te laten maken met theater – én met De Vaillant zelf. Veel ouders en kinderen liepen er vaak langs, maar waren er nog nooit binnen geweest. Als Cultuuranker zet De Vaillant zich volop in voor cultuurparticipatie van de inwoners van Den Haag, vooral in stadsdeel Centrum. Het theater wil een ontmoetingsplaats zijn voor bewoners en stond dan ook direct open om mee te werken aan de peutertheaterweken. Daarom bracht CultuurSchakel de VE-organisaties en De Vaillant samen, kozen we gezamenlijk een passende voorstelling en planden we de weken in. CultuurSchakel hield het contact met de voorscholen rondom het rooster. De Vaillant programmeerde de voorstelling en hield het contact met het theatergezelschap. Zo kreeg het idee vorm en werden de peutertheaterweken werkelijkheid.
In oktober 2024 startte de pilot met 13 voorschoolse groepen uit de directe omgeving van het theater. Dat bleek zo’n succes dat er in 2025 een vervolg kwam, met een verdubbeling van het aantal voorschoolse groepen. We leerden van het eerste jaar dat een interactieve voorstelling het beste aansluit bij de ontwikkelfase van de kinderen én het enthousiasme van alle aanwezigen vergroot.
"De reacties van de kinderen zijn echt geweldig om te zien. Dit project is cultuurparticipatie vanaf het prille begin van het leven. Voor veel kinderen en soms ook voor de ouders is het de eerste kennismaking met theater. Door te streven naar een betekenisvolle ervaring, vormen zij de cultuurmakers, doeners en kijkers van de toekomst. Heel waardevol!''
- Sarah van Soldt, hoofd Programma & Partnerships bij De Vaillant
Even wennen!
Twee weken voor de voorstelling mochten alle groepen alvast even komen wennen in het theater. Hierdoor werd het allemaal iets minder spannend wanneer ze later de voorstelling kwamen beleven. Tijdens dit wenmoment kregen alle kinderen een glaasje limonade, waarna ze ‘de tropen’ binnenstapten en plaatsnamen op een boomstam in het Nansi Wereldspin Verhalenhuis. Deze bijzondere ruimte in het theater is speciaal ingericht als verhalenplek voor peuters en kleuters. Hier werd tijdens het wenmoment voorgelezen door een pedagogisch professional, vrijwilliger, ouder of een medewerker van Bibliotheek Den Haag.
De magie van het podium
Een week of twee later is het zover: de theatervoorstelling! Twee voorschoolse groepen bezoeken tegelijk het theater. Samen zijn dit zo'n 25 tot 30 kinderen, met ouders en pedagogisch professionals. Zodra iedereen een plekje heeft gekozen in de Gele Zaal, beleven ze de voorstelling Thuis Best van Achref Adhadhi. Hij speelt de voorstelling samen met Kristján Martinsson of Benjamin de Boer. Alle toneelspelers wonen in Nederland, maar Achref komt uit Tunesië en Kristján uit IJsland. Toch voelen ze zich hier allemaal thuis. Maar wat is het gevoel van thuis?
In deze poëtische en grappige voorstelling zoeken de spelers naar waar, wanneer en hoe je je thuis voelt. Want je thuis is meer dan alleen oost, west of ergens wonen. Je kunt je overal thuis voelen!
Wat Thuis Best extra bijzonder maakt, is dat het verhaal wordt verteld via mime, beweging en een grote dosis livemuziek. Zonder woorden dus. Althans, er wordt geen Nederlands gesproken. De Arabische en IJslandse taal komen wel voor in de voorstelling. De voorstelling is interactief, want de spelers gebruiken niet alleen het podium, maar ook de zaal als speelveld. De kinderen mogen bovendien meespringen, zingen en dansen.
''Er was een kindje dat normaal wat verlegen en terughoudend is in de groep. Tijdens de theatervoorstelling ging hij helemaal op in het spel, lachte volop en deed actief mee. We zagen hem echt stralen. Dat moment liet zien hoe theater kinderen kan helpen hun zelfvertrouwen te tonen en plezier te beleven op een manier die in de groep soms nog moeilijk is.''
- Rachida Haryouli, pedagogisch beleidscoach bij Stichting Talentenklup
De peutertheaterweken zijn mogelijk dankzij het activiteitenbudget dat iedere voorschool ontvangt van de gemeente Den Haag. Vanuit cultuureducatie, de Haagse preventie-aanpak én het onderwijsachterstandenbeleid is per groep € 640 beschikbaar om culturele activiteiten te organiseren. De deelnemende voorscholen gebruiken een deel van dit budget om deze kennismaking met theater aan hun kinderen te kunnen bieden.