Project: Campagnes voor mijn Den Haag

Terugkijken in de tijd
Bekijk en bespreek één van de volgende voorbeelden die met mediakunst een beeld geven van vroeger.  

1. Bespreek dat we door fotografie en video kunnen terugkijken in de tijd. De eerste film werd bijna 140 jaar geleden gemaakt door Eadweard Muybridge. Van de tijd daarvoor hebben we geen enkel bewegend beeld. De eerste foto dateert uit 1826 en werd gemaakt door Joseph Nicéphore Niépce. Zie ook de Klokhuis-aflevering Geschiedenis van de fotografie. 
2. Het multimediawerk Tijdkijkers van beeldend kunstenaars Maree Blok en Bas Lugthart heeft als uitgangspunt terugkijken in de tijd. Op een van de oude stadswallen in Leeuwarden kijk je door een soort telescoop. Dan zie je de bewoners en de stad van vroeger.
3. Foto's met beelden uit steden in het verleden:
   • Haagse gemeentearchief: Den Haag in oorlogstijd
   • Foto's van Istanbul 1950-1960 door fotograaf Ara Güler (1928-2018)

Het gezicht van Den Haag
Wat is nu typisch Haags? Maak met de leerlingen een overzicht of mindmap. Wat is het gezicht van de stad? Aan welke kleur/vorm/dier/geur/persoon/gebouw denk je bij Den Haag? Probeer te ordenen in categorieën: wonen, werken en vrije tijd. Voer dit uit met de hele klas of in groepjes.
Bekijk een aantal voorbeelden op de site van gemeente Den Haag Werken met de Haagse stadswaarden of vertaal wat teksten in het plat Haags via plathaags.nl.

De resultaten uit deze oriëntatieopdracht kunnen de leerlingen later voor een promotiecampagne voor hún Den Haag gebruiken.

In deze deelopdracht maken leerlingen een Haagse bril. Deze bril geeft de leerlingen een ‘Haagse blik’ op de stad.

Materiaalonderzoek

• Uit plastic bekers kun je drinken, maar je kunt er ook op tekenen.
  Er werd al langer op doorzichtig materiaal als plastic of glas getekend. Zoals in het begin van deze film.
• Vroeger werden tekenfilms vaak zo gemaakt:
  • History of cell animation (YouTube)
  • The Making of a Popeye Cartoon (1938) (YouTube)

• Het leuke van op glas, plastic of perspex tekenen is dat je door je tekening kunt kijken naar de omgeving. Zie bijvoorbeeld het werk van de kunstenaars Gosia Wlodarczak en Odelle Morshuis.

De leerlingen bereiden zich voor op het werk van een medewerker van het promotiebureau Den Haag. Doel is om toeristen door een Haagse bril te laten kijken.

1. Kijk met de leerlingen naar deze zonnebrillen:
   • zazzle.nl
   • trendhunter.com
2. Geef de leerlingen de opdracht een Haagse promotiebril te maken, waarmee ze anderen hun persoonlijke Haagse blik tonen. Verwerk hierbij de resultaten uit de oriëntatie en het onderzoek. Gebruik een echte (oude) (zonne)bril of maak er een van stevig karton. Gebruik eventueel het sjabloon uit de Toolbox.
   Laat de bril beplakken en betekenen met Haagse stadsbeelden.
   
   De brillenglazen worden gemaakt van transparante sheets of plastic bekers. Laat de leerlingen deze uitknippen in de grootte van het brillenglas en bevestig deze met plakband aan de binnenkant van de bril.
   Laat de leerlingen de brillenglazen met watervaste viltstiften betekenen. Dit kan figuratief of non-figuratief zijn. Het kan zijn dat de tekening op het glas verder gaat op het montuur.
   Zet de bril regelmatig op om de Haagse blik te controleren.

Presenteer de bril als volgt:

• Maak van iedere leerling een portretfoto met zijn Haagse bril op. Print deze uit en schrijf er een titel bij. Bespreek de brillen met elkaar.
• Maak een klassenfoto met de leerlingen en hun brillen.
  
  

Voer een klassengesprek over de verschillende blikken die mensen over hetzelfde onderwerp kunnen hebben.

• Wat valt jou vooral op?
• En wat valt anderen op?
• Waarin verschilt dat van elkaar?
• Hoe komt dat?
• Zijn er ook overeenkomstige blikken?
• Of verschillen álle blikken van elkaar?
• Bestaan er positieve blikken, negatieve blikken, etc.?
  
  

Voer onderstaande opdrachten in volgorde uit:

1. Verdeel de klas in groepjes, zodat elk groepje een tablet of camera heeft.
2. Geef de groepjes de opdracht om dadelijk tijdens een wijkwandeling tegenstellingen in de wijk te zoeken:
   • mooi en lelijk
   • vuil en schoon
   • rommelig en netjes
     Vraag de groepjes van elk van de drie bovengenoemde tegenstellingen minimaal twee voorbeelden te fotograferen, waarvan één overzichts- en één detailfoto.

3. Maak met de klas een wandeling door de wijk.
4. Bekijk en bespreek aan de hand van voorbeelden van Google Afbeeldingen de functie en vorm van een billboard.
   Doe dit aan de hand van de plaats van ontstaan (USA), de plekken waar ze staan, formaat, vorm, beelden en letters, beheer van de billboards, etc.
5. Bekijk en bespreek nu de vorm en functie van een aantal Nederlandse reclameborden en abri’s (Google Afbeeldingen).
6. Vergelijk de billboards in de USA en de reclameborden in Nederland aan de hand van het doel ervan (boodschap overbrengen) en de uitstraling (welk effect heeft het op de kijker?).
7. Popart is een kunststroming uit de jaren zestig van de vorige eeuw. Kunstenaars zoals Andy Warhol gebruikten (reclame)beelden uit de media (tv/radio/kranten) als inspiratiebron voor hun beeldend werk. Het werk van Andy Warhol is ook weer een belangrijke inspiratiebron voor reclamemakers.
8. In het verleden werden alle reclameposters op houten borden geplakt. Tegenwoordig worden ze tegen een lichtplaat geplaatst. Er wordt goed nagedacht over vormgeving, ontwerp en de afstand waarop voorbijgangers de poster zullen zien. Soms worden daar kunstenaars bij betrokken.
   Bekijk en bespreek een aantal voorbeelden van internet of uit de directe omgeving van school.

Doorloop de volgende stappen in volgorde:

1. Soms wordt kunst gebruikt als uiting van protest. Een bekend voorbeeld is Guernica (1937) van Pablo Picasso, de kunstenaar die in de inleiding op glas schilderde. Met dit schilderij wilde hij protesteren tegen de verschrikkingen in de Spaanse burgeroorlog, in de jaren dertig van de vorige eeuw.
   Tegenwoordig gebruiken kunstenaars vaak de straat als plek van protest, zoals deze voorbeelden via Google Afbeeldingen laten zien.
   Bekijk en bespreek een aantal voorbeelden van het werk van de kunstenaar Banksy. Hij reageert vaak op de actualiteit en werkt anoniem op straat, vooral in wereldsteden.
   
2. Toon de foto’s die de leerlingen maakten op het digibord. Bekijk en bespreek deze.
   • Zijn er dingen die de leerlingen nu opvallen (die ze eerst niet zagen)?
   • Zijn er dingen waar ze zich druk om maken, dingen waarvan ze vinden dat ze moeten veranderen?
3. De eerder gevormde groepjes kiezen één van de foto’s die ze gemaakt hebben. De foto is uitgangspunt en/of inspiratiebron voor een protestbord waarmee de leerlingen hun ongenoegen uiten over een minder mooie plek in de wijk. Laat leerlingen hun boodschap bepalen: wat stoort hen en wat zouden ze willen veranderen? Vervolgens bepalen ze welke beelden en woorden ze gebruiken en op welke manier.
   Gebruik voor de protestborden een groot formaat papier (A3 of groter).

Doorloop de volgende stappen in volgorde:

1. Geef de groepjes de opdracht om een plek in de wijk te zoeken waar hun bord het meest effect zal hebben. Denk aan de hoogte van de plaatsing, of er veel mensen langs komen, de belichting, de relatie tussen het bord en de plek waar het over gaat, etc. Bevestig het protestbord met dubbelzijdig tape of tie-wraps op de uitgezochte plek.
2. Maak hiervan een detailfoto en een overzichtsfoto.
3. Laat het bord een tijdje hangen en bekijk en registreer van een afstandje de reacties van de voorbijgangers.
4. Richt met de foto’s een tentoonstelling in op school.

Onderzoek en bespreek met de klas op welke wijze je de problemen bij de gemeente onder de aandacht kunt brengen. Indien van toepassing en mogelijk voert de klas dit uit. Hoe reageert de gemeente op jullie protest?

1. Vorm met de klas het eigen ‘promotiebureau Den Haag’. Dit bureau heeft als taak de stad Den Haag in al zijn facetten te promoten. Richt de klas een beetje anders in, zodat de leerlingen uit het schoolkader worden gehaald. Hang posters op. Laat een groepje op tafel zitten, een groepje op stoelen in een kring, een groepje op de grond, op kussens, achter het bureau van de leerkracht... Geef het promotiebureau een naam.
2. Bekijk de websites van City Mondial en Den Haag Marketing.
3. Bekijk en bespreek een aantal voorbeelden van (reclame)slogans:
   • Google Afbeeldingen: reclameslogans
   • Google Afbeeldingen: Nederlandse slogans
     
     Let op: in de tweede link zitten ook veel grappen. Misschien kunnen de leerlingen de echte van de grappen onderscheiden. En misschien weten zij leuke andere voorbeelden.
4. Verzin samen een slogan voor het promotiebureau en vermeld deze aan de buitenkant van het klaslokaal.
5. Verdeel de klas in groepjes. Elk groepje leerlingen kiest een typisch Haags onderwerp dat het belangrijk of interessant vindt, bijvoorbeeld ADO Den Haag, Stad van Vrede en Recht, strand, Haagse hopjes, muziek, de koning, etc. Het onderwerp verkennen zij aan de hand van een woordweb.
6. Laat de groepjes bij hun onderwerp minstens drie promotieslogans maken. Let op: de slogans mogen (‘beschaafd’) Nederlands, maar ook plat Haags zijn (zie http://www.plathaags.nl ). Ter inspiratie kan gezamenlijk de website https://www.gratisslogans.nl/ bekeken en uitgeprobeerd worden.
7. De groepjes kiezen één van de slogans uit. Elke leerling maakt een eigen vormgeving. Denk aan de te gebruiken letters, grootte, kleur, leestekens, achtergrond, etc. De slogan kan worden uitgewerkt op de computer, maar ook met verf of in collagevorm. Vraag de leerlingen de slogan midden op een vel papier te plaatsen.
8. Bekijk en bespreek voorbeelden van verschillende promotieacties. Bekijk van te voren de links en selecteer een aantal geschikte voorbeelden voor uw klas.
   • humor: guerilla marketing
   • zadelhoesjes
   • stickers op lantarenpalen
   • lief: hartjes in het verkeer
   • een radiouitzending, bijvoorbeeld Den Haag FM.
   • een promotiefilm zoals uit de introductie op het thema
9. Leerlingen zoeken met hun groepje nu zelf naar voorbeelden van promotie via internet of tijdschriften en plakken deze als woorden-en-beeldenweb rondom hun slogan.

1. Ieder groepje bespreekt de gemaakte woorden-en-beeldenwebs en kiest één onderwerp dat ze gaan promoten.
2. Het groepje bedenkt samen op welke manier Den Haag met die slogan gepromoot wordt; denk aan de voorbeelden die ze eerder zagen en vonden.
3. Ieder groepje bereidt een pitch voor, waarin de medeleerlingen overtuigd worden van de kwaliteit van hun promotieactie. Een pitch is een korte presentatie van maximaal twee minuten. Ze denken na over de vorm en de rolverdeling binnen het groepje. Ze verwerken in hun pitch de slogan als yell.

• Ieder groepje filmt zijn pitch en zorgt ervoor dat deze maximaal twee minuten duurt.
• De filmpjes worden in de klas vertoond en van commentaar voorzien.
• Bepaal met de klas de top 3 van promotieactiviteiten en besluit met wie jullie deze delen: Den Haag Marketing, City Mondial of iets anders.
• Zet alle promotieactiviteiten op een website (zie handleiding), zodat ze kunnen worden gedeeld met anderen.
  
  

Bespreek met uw leerlingen het doorlopen proces aan de hand van onderstaande vragen:

• Waarom waren jullie een goed team?
• Maakt een goed team altijd een goede promotiecampagne?
• Werden sommige promotiecampagnes beter toen het op film stond?
• Op welke andere manier zou je Den Haag kunnen promoten? Denk aan de inzet van nieuwe media.
• Welke kwaliteiten moet een promotiemedewerker hebben? Is dat iets voor jou?